Het logo van de website van Joop Letteboer

LibreOffice-tutorials

Op deze pagina worden tips en trucs voor het open source officepakket LibreOffice beschikbaar gesteld.

Let op:
Sommige informatie op deze pagina is verouderd. De komende maanden wordt de informatie op deze website aan de nieuwste versie van LibreOffice aangepast. Lees meer...

Inhoudsopgave:

De nu volgende onderwerpen beschrijven bij bedrijven veel voorkomende problemen en oplossingen. Als u nog meer problemen tegenkomt meld dit dan zodat aan een oplossing kan worden gewerkt. Gelieve oplossingen die u zelf tegenkomt aan mij door te geven zodat deze op deze pagina kunnen worden beschreven. Alvast bedankt voor uw enthousiasme en medewerking.

Gebruikerstips


MS Office-documenten kunnen met LibreOffice worden geopend en bewerkt en daarna in het ODF-formaat worden opgeslagen. Het converteren van MS Office-documenten naar LibreOffice-indeling is met versie 2.0 sterk verbeterd. Gebruikers hebben wel eens kritiek op de werking van LibreOffice omdat bestanden niet worden weergegeven zoals men bedoeld heeft. Dit ligt niet aan LibreOffice, maar aan de manier waarop bestanden worden opgemaakt en/of geconverteerd. Daarnaast houdt Microsoft zijn broncode angstvallig geheim om concurrentie tegen te gaan, het is daarom al knap dat LibreOffice de bestanden van MS Office kan openen, bewerken en ook weer op kan slaan. De onderstaande tekst bevat tips om goed met LibreOffice te kunnen werken.

Tip: vermijd het gebruik van macro's zoveel mogelijk, omdat deze tijdens de conversie naar LibreOffice niet zichtbaar worden. Macro's binnen LibreOffice worden namelijk met een andere macrotaal geschreven. Bedenk dat veel functies van macro's ook werken door gewoon gebruik te maken van de functionaliteit en formules. Raadpleeg de Help van LibreOffice voor meer informatie over formules.

Tabellen van Writer naar Calc omzetten


Writer- en Word-tabellen zijn simpel naar Calc over te zetten: selecteer (als de cursor in de tabel staat) de hele tabel met Ctrl-A, klik met de rechter muisknop op Kopiëren en plak de tabel met Invoegen in Calc. Hiermee wordt ook de opmaak van cellen gekopieerd. Als je dit niet wilt klik dan na het kopiëren in plaats van Invoegen op Plakken speciaal en vink bij Selectie de opties Alles invoegen en Opmaakprofielen uit.

URL-herkenning uitzetten


In Writer is het mogelijk om weergave van links naar URL's uit te schakelen. Ga naar Extra - Opties voor AutoCorrectie... - tabblad Opties. Vink daar URL herkennen uit (dit werkt niet bij al opgemaakte tekst). Je kunt ook een stuk tekst uit een webpagina in Writer kopiëren en plakken met Bewerken - Plakken Speciaal en dan kiezen voor plakken als ongeformatteerde tekst (opmaak gaat dan wel verloren).

Inhoudsopgave

Samenvoegen van brieven en databases (afdruk samenvoegen)


In LibreOffice is het ook mogelijk om brieven en databases samen te voegen voor bijvoorbeeld een mailing naar klanten. De nu volgende handleiding beschrijft de werkwijze.

  1. Maak in Base eerst een database
  2. Open in Writer uw tekstdocument dat u wilt gebruiken als samenvoegbestand
  3. Druk op F4 of kies in het menu Beeld - Gegevensbronnen. Er verschijnt nu een extra werkbalk met daaronder een voorbeelddatabase met rechts daarvan een groot wit vlak waarin straks de velden met de records worden getoond
  4. Klik met de rechter muisknop in het vak aan de linkerkant waar een voorbeelddatabase staat en kies Geregistreerde databases... Het dialoogvenster Geregistreerde databases verschijnt
  5. Klik op Nieuw..., het dialoogvenster Databasekoppeling maken verschijnt. Blader naar uw database, klik op Openen - OK en nog een keer op OK om de database te registreren. De database staat nu in het vak waar de voorbeelddatabase staat
  6. Klik op het +teken voor de database, klik op het +teken voor Tabellen en selecteer Tabel adresgegevens. De velden met de records worden nu geladen in het venster ernaast
  7. Sleep nu de veldnamen naar de gewenste positie in uw document
  8. Selecteer alle gegevens door linksboven in een grijs vlak te klikken en kies in de werkbalk voor het icoon Gegevens naar velden
  9. Klik in de werkbalk op het icoon Standaardbrief, klik op Volgende en nogmaals op Volgende. Laat het vak '2. Dit document moet een adresblok bevatten' leeg, anders komen uw NAW-gegevens twee keer in de brief te staan. De brieven worden nu aangemaakt
  10. Klik op Volgende (5x)
  11. Klik in het dialoogvenster op de button Begindocument opslaan, sla het document op en kies Voltooien

Het onderwerp Etiketten maken is enigszins gerelateerd aan het bovenstaande onderwerp.

Inhoudsopgave

Kop- en voetteksten invoegen


Kop- en voetteksten kun je makkelijk invoegen door gebruik te maken van de stylist (F11). De stylist is een handig hulpmiddel om je documenten op te maken. Vaak wil je een kop- en/of voettekst laten beginnen op de tweede pagina. Ga daarvoor als volgt te werk:

  1. Activeer de stylist met F11 en klik op het icoon Pagina-opmaakprofielen
  2. Klik met de rechter muisknop op het pagina-opmaakprofiel Standaard en kies Wijzigen
  3. Ga naar het tabblad Voettekst en vink daar Voettekst activeren aan. Klik op OK
  4. Zorg ervoor dat deze optie in het pagina-opmaakprofiel Eerste pagina staat uitgevinkt

Het invoegen van paginanummers werkt als volgt: ga met de cursor in het vak van de zojuist gemaakte voettekstmogelijkheid staan. Kies nu in het menu Invoegen - Velden - Paginanummer. Als u op alle pagina's kop- en voetteksten wilt toepassen is het voldoende om Invoegen te kiezen en dan op Koptekst/Voettekst te klikken. Wat je nu nog moet doen is het gewijzigde opmaakprofiel toepassen. Dat doe je door in de bewuste pagina op het gewijzigde opmaakprofiel te dubbelklikken.

Inhoudsopgave

Beheren en gebruiken van sjablonen


Sjabloon maken
Maak eerst een document en sla deze onder de naam Standaardbrief o.i.d. op als een sjabloon of gebruik een bestaand sjabloon. Omdat we een brief willen is de extensie .ott, wat staat voor OpenDocument Text Template. Geef eventueel bij Eigenschappen onder Bestand bij het tabblad Beschrijving een titel van het sjabloon op, anders ziet LibreOffice andere sjablonen niet als deze dezelfde beschrijving hebben. Sluit het bestand.
Ga naar Bestand - Sjabloon - Beheren - Opdrachten - Nieuw en geef deze een naam bijvoorbeeld Standaardsjabloon (het kan zijn dat in latere versies van OOo de naam van de map niet te wijzigen is). Nu wordt een map aangemaakt waar je diverse sjablonen onder kunt hangen. Ga naar Opdrachten - Sjabloon importeren - geef een naam zoals Standaardsjabloon - Sluiten.

Sjabloon gebruiken
Ga naar Bestand - Nieuw - Sjablonen en documenten - Sjablonen - dubbelklik op Standaardsjabloon. Selecteer de sjabloon in het rechter venster en klik op Openen. LibreOffice maakt van het sjabloon een normaal Writer-bestand. Linksboven zal de naam van het Writer-bestand veranderen in naamloos1. De sjabloon wordt dus niet overschreven

Sjabloon aan knop toewijzen
Het is in LibreOffice mogelijk om sjablonen aan een knop in de werkbalk toe te wijzen. Klik in de menubalk op Extra - Aanpassen - tabblad Werkbalken. Selecteer bij Werkbalk de gewenste werkbalk in het pulldown-menu. Zet bij Opdrachten een vinkje bij Nieuw document uit sjabloon en selecteer deze optie. Kies eventueel bij Wijzigen - Naam wijzigen een nieuwe naam en bij Pictogram wijzigen kunt u kiezen voor een ander pictogram. Klik twee keer op OK. Het icoon verschijnt daarna op de werkbalk met de tooltip zoals gekozen bij Naam wijzigen. Als u op dat icoon op de werkbalk klikt kunt u de beschikbare sjablonen uitkiezen, openen en bewerken.

Sjablonen gebruiken op het netwerk
Het is het beste om binnen de afdeling waar u werkt of als u een thuisnetwerk heeft een map aan te leggen op de publieke netwerkschijf om sjablonen op te slaan zodat iedereen deze kan gebruiken. Vervolgens kun je deze map in LibreOffice toevoegen door het volgende pad te volgen: Extra - Opties. Klik het kruisje bij LibreOffice open en selecteer Paden. Klik in het venster Standaard op Sjablonen en daarna op Bewerken. Voeg nu het pad naar de sjablonen in het dialoogvenster Paden toe door op Toevoegen te klikken. Bevestig dit met OK. Als u nu op het icoon Nieuw document - Sjablonen klikt zal de map die u net heeft toegevoegd zichtbaar zijn.

Inhoudsopgave

Etiketten maken


  1. Om etiketten vanuit een database te kunnen maken moet uw database eerst als gegevensbron geregistreerd worden. Druk op F4 of klik op Beeld - Gegevensbronnen
  2. Klik met de rechter muisknop in het vak waar het woord Bibliography staat. Klik op Geregistreerde databases...
  3. Nieuw - Bladeren - selecteer het te gebruiken databasebestand - Openen - OK - OK. De database is nu geregistreerd als gegevensbron
  4. Bestand - Nieuw - Etiketten
  5. Tabblad Opties. Vink Hele pagina en Etiketten synchroniseren aan. Klik op het tabblad Etiketten en kies in de pulldownmenu's Database, Tabel en Databaseveld de gegevens die u wilt gebruiken voor uw etiketten. Transporteer de databasevelden met het zwarte pijltje naar het vak Opschrift aan de linkerkant. Kies het etiketformaat en klik op Nieuw document
  6. Druk weer op F4. Klik de database open door op het kruisje links van de database te klikken. Doe dat nog een keer bij Tabellen
  7. Klik op een tabel. De records met de velden verschijnen nu rechts van het vak met geregistreerde databases
  8. Zet de gegevens qua afstand op de juiste plaats, kies een lettertype en klik op Etiketten synchroniseren
  9. Klik in de werkbalk op het icoon Standaardbrief, klik op Volgende. Laat het vak bij '2. Dit document moet een adresblok bevatten' leeg. Klik 3x op Volgende. De etiketten worden nu aangemaakt. Klik op Volgende. Klik in het dialoogvenster op de button Begindocument opslaan, sla het document op en kies Voltooien
Tips:
  • Bij het afdrukvoorbeeld en het afdrukken voegt LibreOffice een lege pagina in. Dit is uit te zetten bij Extra - Opties - LibreOffice Writer - Afdrukken... Onder Overige het vinkje weghalen bij Lege pagina's automatisch ingevoegd bij afdrukken. Je moet hiervoor wel een Writer-document geopend hebben
  • Als de database van locatie/map verandert moeten de eigenschappen van de database worden aangepast. Deze vind je bij Bewerken - Database - Eigenschappen...
Je kunt ook etiketten maken zonder database. Ga naar Bestand - Nieuw - Etiketten. Kies het tabblad Etiketten. Vink het vakje Adres aan en voer NAW-gegevens in in het vak eronder. Kies het merk en type etiketten die u wilt gebruiken. Kies bij het tabblad Overige of je één etiket wilt of een hele pagina. Kies vervolgens voor nieuw document, je document zal nu gevuld worden met etiketten en NAW-gegevens. Handig is de optie om etiketten te synchroniseren (gelijkmaken) als je de opmaak van één etiket gewijzigd hebt. Vink daarvoor eerst bij het tabblad Opties 'Inhoud synchroniseren' aan, klik op OK en klik daarna op de knop Etiketten synchroniseren om alle etiketten er hetzelfde uit te laten zien als de opmaak van het eerste etiket. Meer informatie kunt u vinden in de handleiding Etiketten en kaartjes en in de helppagina's van LibreOffice.

Algemene tips:

  • Help: de Help van LibreOffice bevat vele antwoorden op vragen. Sinds enige tijd is deze ook in het Nederlands beschikbaar. Klik op Help - Ondersteuning en tik een aantal onderwerpen waarvan u meer informatie wilt hebben. De beschikbare informatie wordt dan getoond. U kunt ook in een dialoogvenster hulp krijgen over een specifiek onderwerp waar u op dat moment mee bezig bent: klik op de knop Help en LibreOffice springt automatisch naar de gewenste informatie
  • PDF-bestanden: één van de sterke kanten van LibreOffice is dat u vanuit elk onderdeel van dit kantoorpakket PDF-bestanden van uw documenten kunt maken. U kunt ervoor kiezen om dat direct te doen door middel van het icoon op de werkbalk, maar u kunt de optie ook gebruiken in het menu Bestand. Onder Bestand kunt u Exporteren als PDF kiezen, indien u het bestand direct per e-mail wilt versturen kunt u ook kiezen voor Verzenden - Document als PDF Bijlage
  • Laats geopende bestanden zien: LibreOffice biedt de mogelijkheid om de laatst geopende bestanden weer te geven. Klik daarvoor op de bovenste werkbalk in het witte vak op het driehoekje aan de rechterkant. Dit witte vak is aan te zetten door rechts van de bovenste werkbalk op het zwarte driehoekje te klikken en vervolgens op Zichtbare knoppen en URL laden te klikken
  • Taakbeheer (Windows): soms kan het zijn dat u LibreOffice niet meer kunt opstarten. Dit is op te lossen door met de rechter muisknop op de taakbalk te klikken en dan Taakbeheer te kiezen. Klik op het tabblad Processen. U ziet nu de processen die actief zijn. Door het proces 'soffice.exe' te beëindigen kunt u LibreOffice weer opstarten. Er kunnen ook meerdere processen van LibreOffice actief zijn. Door deze te sorteren door op Procesnaam te klikken kunt u deze processen beëindigen
  • Calc-documenten afdrukken: om nulwaarden niet af te drukken moet u Opmaak, Pagina, tabblad Blad kiezen en in het kader Afdrukken de Nulwaarden uitschakelen

Uitlijnen van het valutateken in cellen


Het uitlijnen van het valutateken in cellen gaat helaas niet op de Excel-manier. Dit is al vanaf versie 1.1.0 van OpenOffice.org tot aan versie 4.2.6.2 van LibreOffice een probleem, maar men lost dat niet op. Je kunt het valutateken in cellen met bedragen uitlijnen via Opmaak - Cellen - tab Getallen en dan Gebruikergedefinieerd door de volgende notatiecode in te voeren:

#0,00 [$€-413];[RED] #.##0,00- [$€-413]

Het euroteken komt dan achteraan te staan. Je moet dit voor alle cellen doen waarvoor dit moet gelden. Selecteer het aantal cellen en voer de beschreven procedure uit.

Standaard aangepaste notatiecode gebruiken
Als je wilt voorkomen dat je elke keer de notatiecode moet wijzigen bij een nieuw Calc-document, maak dan een Calc-sjabloon met standaard deze instelling: Bestand - Nieuw - Werkblad. Druk op F11 (Stijlen en opmaak) en druk met de rechter muisknop op Standaard. Kies Wijzigen. Kies het tabblad Getallen, kies Valuta en voer bij Opmaakcode de bovenstaande notatiecode in. Sla het bestand op als een Calc-sjabloon. Voeg het Calc-sjabloon toe aan je standaardsjablonen: Bestand - Sjablonen - Beheren... Opdrachten - Sjabloon importeren... Zoek bestand - Openen. Sluit vervolgens het dialoogvenster. Het Calc-sjabloon is op de volgende manier te openen en te gebruiken: Nieuw - Sjablonen en documenten.

Handleidingen


Er is nog meer documentatie voor LibreOffice beschikbaar in de vorm van PDF-bestanden. Op de website van LibreOffice staan diverse handleidingen. De nu volgende links betreffen cursushandleidingen voor LibreOffice Calc en LibreOffice Writer. Door erop te klikken worden deze geopend met een programma dat PDF-bestanden kan lezen. U kunt de handleidingen ook downloaden, uitdraaien en verspreiden onder mensen die LibreOffice gebruiken, ter ondersteuning van hun dagelijkse werk met LibreOffice.

Op de pagina Links zijn verwijzingen naar websites met meer informatie over dit onderwerp te vinden.

Is iets niet duidelijk, wil je hulp of heb je andere ideeën/suggesties voor de Tips en trucs-pagina, laat het me weten en stuur een e-mail.

Inhoudsopgave

Auteursrecht: de tekst van deze pagina is geschreven en bewerkt door Joop Letteboer. Aan de teksten kunnen geen rechten worden ontleend.

Joop Letteboer raadt Ubuntu Linux aan.

© Copyright joopletteboer.nl 2003 - 2018 | Wijzigingen

eXTReMe Tracker